Thông nước hay thủy tùng (danh pháp hai phần: Glyptostrobus pensilis) là loài thực vật duy nhất còn tồn tại thuộc chi Glyptostrobus. Đây là loài đặc hữu của vùng cận nhiệt đới đông nam Trung Quốc, từ tây Phúc Kiến tới đông nam Vân Nam, và cũng hiện diện ở miền Nam Việt Nam.
Đặc điểm của cây Thông nước ( Thủy tùng ) :

Cây gỗ trung bình đến to, thân cao đến 30 m hay hơn, đường kính thân 0,6 – 1 m hay hơn. Vỏ dày, hơi xốp, màu xám, nứt dọc. Cây có rễ khí sinh không bị ngập, phát sinh từ rễ bên, cao 30 cm, mọc lan xa cách gốc tới 6–7 m. Cây rụng lá, có tán hình nón hẹp. Lá có 2 dạng: ở cành dinh dưỡng có hình dùi, dài 0,6-1,3 cm, xếp thành 2-3 dãy và rụng vào mùa khô, ở cành sinh sản có hình vảy, dài 0,4 cm và không rụng. Nón đơn tính, cùng gốc, mọc riêng rẽ ở đầu cành.

Nón cái hình quả lê, mỗi vảy mang 2 noãn. Sau khi thụ tinh các vảy hóa gỗ và dính nhau ở gốc tạo thành một nón dài 1,8 cm, rộng 1,2 cm với các vảy gần như liền nhau 7 - 9 mũi nhọn hình tam giác, hơi uốn cong ra phía ngoài. Mỗi vảy mang 2 hạt, hình trứng, dài 13 mm, rộng 3 mm, mang cánh hướng xuống dưới.

Loài này có nguy cơ tuyệt chủng trong tự nhiên vì bị khai khác quá mức do gỗ không bị mối mọt, cong vênh, thớ gỗ mịn, và có mùi thơm.

Cây thông nước - thủy tùng
Cây thông nước - thủy tùng

Phân bố :

Chi Glyptostrobus đã từng phủ một vùng rộng lớn hầu như khắp bán cầu Bắc, vào thế Paleocen. Hóa thạch cổ nhất biết đến là vào kỷ Creta, tìm thấy ở Bắc Mỹ. Chúng đóng góp rất lớn trong việc hình thành các đầm lầy than đá vào đại Tân Sinh. Vào trước và trong thời kỳ Băng hà, mật độ phân bố của chúng đã thay đổi, chỉ còn lại như ngày nay.

Ở Việt Nam, hoá thạch loài này thường gặp ở đầm lầy Lai Châu, Đồng Giao, Đắk Lắk. Riêng ở Đắk Lắk còn 2 quần thể Thủy tùng tự nhiên duy nhất ở Việt nam và cả trên thế giới ở huyện là Ea H'leo và Krông Năng hiện đã được khoanh vùng bảo vệ nghiêm ngặt.

Cây thông nước - thủy tùng
Cây thông nước - thủy tùng​

Cách phân biệt gỗ thủy tùng :

Thủy tùng là loài thực vật nằm trong sách đỏ và hiện tại vẫn chưa rõ kết quả cuối cùng của việc nhân giống trong ống nghiệm[4] nên rất hiếm. Gỗ thủy tùng rất tốt, không bị mối mọt, có màu với viền rất đẹp nên được ưa chuộng để xây đền đài, nhà cửa, làm đồ mỹ nghệ, đồ dùng cao cấp. Gỗ thủy tùng có rất nhiều màu và nhiều loại vân khác nhau:

Về màu: xanh đen, xanh ngọc bích, tím, vàng, đỏ, nâu đỏ.
Về vân: vân chỉ, chuối, nhiều khi không vân.

Như tên gọi của nó, thủy tùng hay thông nước là loài mọc dưới nước hay ven nước, có quan hệ họ hàng khá gần với nhiều loài cây dạng thông khác, do đó nhiều người bị nhầm lẫn hay bị lừa khi mua nhầm phải sản phẩm từ gỗ thông. Nhưng nếu đã tiếp xúc nhiều thì rất dễ nhận biết do gỗ thủy tùng có mùi thơm nhè nhẹ giống gỗ sưa (trắc thối), lúc nào cũng tiết ra nhựa, mặc dù đã làm ra sản phẩm. Giá trị tùy thuột vào chất lượng khúc gỗ và vân trên khúc gỗ. 

Cách phân biệt gỗ tốt :

Gỗ phải có độ nặng (gỗ không được nhẹ như xốp).
Gỗ có vân đẹp thường là vân chỉ hoặc vân chuối rõ nét. Được ưa chuộng hiện nay là loại vân chuối.

Sản phẩm có giá trị khi nguyên khối không ghép (nếu có ghép thì chỉ ghép những chi tiết nhỏ không đáng kể).

Cây thủy tùng Llangernyw Yew (ở Wales, Mỹ)

Đây là một cây thủy tùng mọc trong khu nhà thờ Llangernyw, Wales, Mỹ. Phần lõi của thân cây đã chết từ lâu, hiện tại các thân cây lớn mọc tách ta từ thân cây cũ, tuy nhiên thực chất chúng vẫn là một tổng thể thống nhất từ cái cây ban đầu. Và rồi những thân cây mới lại tiếp tục phân ra những thân cây khác. Tất cả những thân cây này đều có chung một bộ rễ. Chính vì sự phân tỏa này khiến người ta khó lòng đo được chu vi của thân cây này. Nhưng tổng chu vi của các thân cây xung quanh vào khoảng hơn 10 mét.
Rất khó để tính chính xác được tuổi của các cây thủy tùng bởi vậy nên tuổi của chúng thường chỉ theo ước tính. Cây thủy tùng Llangernyw Yew này vào khoảng 4.000 – 5.000 năm tuổi và là một trong những cây “già” nhất còn tồn tại cho đến nay, đặc biệt là nó càng ngày càng phát triển lớn hơn.

Cây thủy tùng thường mọc rất thẳng, gỗ rất chắc khỏe, bền, dễ tạo kiểu dáng và đó là một trong những loài cây cho gỗ tốt nhất. Ở Anh, người ta thường sử dụng gỗ của cây thủy tùng để chế tạo cung tên.

Cây thủy tùng Llangernyw Yew,cây thủy tùng nhiều tuổi nhất thế giới,cây thủy tùng lớn nhất thế giới
Cây thủy tùng Llangernyw Yew (cây thủy tùng nhiều tuổi nhất và lớn nhất thế giới)

Người ta cho rằng cây Llangernyw Yew vẫn còng sống sót cho đến ngày nay một phần bởi nó sống trong khu nghĩa trang nhà thờ được thành lập khoảng 1.200 năm trước công nguyên, do đó nó thoát khỏi việc bị khai thác để chế tạo cung tên trong lịch sử nước Anh.
 

( BlogCayCanh.vn )

Bình luận

*
*
*Kích chuột vào hình bên cạnh để lấy mã kiểm tra ( Kích chuột vào hình để lấy mã kiểm tra )

Bình luận trên facebook

Xem thêm

Me tây ( muồng ngủ,muồng tím,còng )

Cây me tây còn gọi là muồng tím, muồng ngủ, cây còng, còng còng,... tại các nước khác được biết đến ...

Cây Thị

Cây Thị có danh pháp khoa học là Diospyros decandra, là một loại cây ăn quả. Cây thị là loài cây ...

Ngọc Giá

Cây ngọc giá có tên khoa học là Yucca Filamentosa, là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây ...

Muồng hoa đào

Muồng hoa đào, danh pháp khoa học hai phần: Cassia javanica L., thuộc phân họ Vang của họ Đậu ...

Cây Sưa

Sưa hay sưa Bắc Bộ, trắc thối, huê mộc vàng, danh pháp khoa học Dalbergia tonkinensis, là một loài ...

Cây Sò tím - Sò huyết - Sắc màu

Cây sò tím hay còn có các tên gọi như sò huyết, cây sắc màu, có tên tiếng Anh là Boot Lily, Moses in ...

Cây Si - Cây Gừa

Cây Si, hay còn gọi là cây Gừa, cây Cừa, tên khoa học là Ficus microcarpa, và có một số tên tiếng ...

Cây bướm đỏ

Cây bướm đỏ còn được gọi là én đỏ,bươm bướm,hoa bướm, ngọc diệp kim hoa, thuộc họ Cà phê ( Rubiaceae ...

Hoa Sữa

Hoa sữa, hay còn gọi là mò cua, mù cua (danh pháp khoa học: Alstonia scholaris L. R. Br.; đồng ...

Vú Sữa

Cây vú sữa có tên khoa học là Chrysophyllum cainino, thuộc họ Hồng xiêm (Sapotaceae) (trước đây vú ...
Xem: Hỏi đáp, đố vui, truyện cười - ngụ ngôn
Hòn non bộ
Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 43

Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 43

Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 43 0 VNĐ
Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 42

Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 42

Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 42 0 VNĐ
Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 41

Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 41

Hòn non bộ mini - mẫu tham khảo 41 0 VNĐ
Google Facebook
Xem: Hỏi đáp, đố vui, truyện cười - ngụ ngôn
scroll top